Yabani Otlardan Salata ve Sebzeler
Sebzeler pazardan alýnýrken her ev hanýmý veya aþçý ne yapmak istediðine önceden karar verir. Yabancý otlarda sebzelerden farklý bir iþlem görmezler. Bu otlar çok yönlü deðerlendirilebilir. Bu ne istediðimize baðlý olarak deðiþir. Salata mý, yoksa herhangi bir sebze yemeði mi düþünülüyor? Her ikisini de yapmak mümkündür.
Genellikle insan doðada ot toplamaya giderken bakkalda veya pazarda olduðu gibi alýþ veriþ listesi yapmaz. Önüne beðendiði ne çýkarsa onu toplar. Liste yapsa dahi gerçekleþtirme olanaðý azdýr. Doðadan taze toplanmýþ yeþil bitkiler hem saðlýklý, hem de doðal ortamda yetiþtiklerinden daha uygun ve daha besleyici özellik taþýrlar. Unutulmamalýdýr ki bizim dýþýmýzda bu bitkilerden yararlanan birçok canlý da olup hayatlarýnýn devamý bunlara baðlýdýr.Bazý yabancý otlardan gýda olarak yararlanma þekilleri çizelge 2. de gösterilmiþtir.
Salatalar
Esas olarak bütün yabani formdaki bitkiler hoþ koku, tat ve saðlýklý oluþlarý bakýmýndan bahçede yetiþtirilen sebze ve salatalardan çok farklýdýr. Bunlarý kullanýrken acýlýklarýný ve yabanilikten gelen tatlarýný deðiþtirmek için bazý iþlemler yapýlmasý gerekir.
Salata için kullanýlacak aslan diþi (Taraxacum officinale), sinir otu (Plantago lanceolata), karahindiba (Cichorium intybus), yabani marul (Lactuca serriola)gibi bitkiler kýsa bir süre ýlýk suya konur ve sonra soðuk su ile yýkanýr. Yabancý otlarla yapýlan salatalar servis yapýlmadan 30 dakika kadar önce yaðý, sirkesi ve tuzu veya önceden hazýrlanmýþ salata sosu ile iyice karýþtýrýlýr. Bu iþlem salatanýn tadýný ve sert olan yapraklarýný belli ölçüde yumuþatýr.
Ýyi hazýrlanmýþ sos salatanýn tadýný yükseltir. Bu soslar yoðurt ve kaymakla da yapýlýr. Örneðin: Ýngeborg Karsten Özer'den(ev hanýmý) birkaç tarif verelim
1-1/4 litre yoðurt + 2 çorba kaþýðý limon suyu +1 tatlý kaþýðý þeker ve yeteri kadar tuz bir kap içerisinde iyice çalkalandýktan sonra hazýrlanan salatanýn üstüne dökülür.
2- 0,25 litre yoðurt + 1 çorba kaþýðý hardal ve bir çorba kaþýðý kurutulmuþ dereotu veya
4-5 taze dereotu doðranarak iyice karýþtýrýlýr. Bu karýþým hazýrlanan salataya ilave edilerek
tekrar karýþtýrýlýr.
3- Maydanoz, yeþil soðan, dereotu ve reyhan ayný miktarda kýyýlýp karýþtýrýlýr. Ýyi
piþmiþ 2 adet yumurta doðrandýktan sonra bu karýþýma konur. Karýþýma 1/8 litre sývý yað, 2
çorba kaþýðý sirke (limon veya nar ekþisi), biraz þeker ve yeteri kadar tuz eklenir ve iyice
karýþtýrýlarak hazýrlanan salataya ilave edilir.
4 -Maydanoz, dereotu ve reyhan ayný miktarda kýyýlýp karýþtýrýlýr. Küçük 1 kuru soðan, 4 kapari ve 4 adet küçük salatalýk turþusu da iyice doðranarak ot karýþýmýna ilave edilir. Bunlarý üzerine 1/8 litre sývý yað, 3 çorba kaþýðý sirke, tuz ve karabiber ilave edilerek salata ile iyice karýþtýrýlýr.

Bütün salata yapýlan yabancý otlar birbiriyle karýþtýrýlabilinir. Salataya bu bitkilerin çiçekleri konabilir. Çiçekler sadece iþtah açýcý olmayýp, ayný zamanda kendine özgü tat da verirler. Ýlkbaharda yapýlan bu salatalar tadýnýn güzelliði yanýnda, saðlýk açýsýndan da çok yararlýdýr. Ýlkbahar baþlangýcýnda sýk yenen bu salatalar bahar yorgunluðunu önleyici etkiye sahiptir.
Yabancý otlarla yapýlan salatalarda her karýþýmdan sonra tat ve hoþ koku kontrolü yapýlmalýdýr. Zira her insanýn damak tadý deðiþiktir. Bazýlarý baharatý bol salatayý severken, bazýsý daha az baharat ve daha yumuþak özellikteki salatalarý severler. Salatalarda kullanýlacak yabani otlar taze toplanmýþ olmalý ve ayný gün içerisinde kullanýlmalýdýr. Salatalarýn yapýlmasýnda otlarýn bekletilmemesi esastýr. Yalýnýz, iyi temizlenmiþ salata materyali olarak toplanmýþ otlar buzdolabý sebzeliðinde 1-2 gün bekletile bilinir.
Baharatlý otlarý salataya koyarken aþýrýya kaçýlmamalýdýr. Ekþi labada (Rumex acetosella), civan perçemi (Achillea millefolium), yabani sarýmsak (Allium ursinum), limon otu ( Oðul otu) ( Melissa officinalis) gibi. Buna karþýlýk serçe dili (Stellaria media),þahtere( Fumaria officinalis), küçük turna gagasý (Erodium cicutarium) salataya yumuþak bir tat verir. Bazý insanlar bir kase dolusu sarýmsaklý salatayý severken , bir kýsmý da aslan diþi karýþýmlý soðanlý salatayý sever. Bu her insanýn damak tadýna baðlý olarak deðiþir.



Kaynak: Otlarýn Beslenmede ve Saðlýktaki Rolü
Prof. Dr. Zeki Özer (Emekli Öðretim Üyesi) / Öðr. Gör. Emine Arzu Elibüyük (GOP.Üniv.Tokat Meslek Yüksek Okulu)/ Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Önen (GOP. Üniv. Zir. Fak. Bitki Koruma Bölümü)/ Araþ. Gör. Dr. Oðuz Tekelioðlu (GOP. Üniv. Zir. Fak. Makine Bölümü)
Kaynak: www.Bahcesel.com/forumsel/